firambogaz

1937 yılında istanbul’da doğdu. pertevniyal lisesi’ni bitirdikten sonra hukuk öğrenimine başladı. ilk yazısı 1954 yılında yayımlanan doğan hızlan, çeşitli dergilerin sanat sayfalarını yönetti. bunun yanı sıra birçok gazete ve dergide eleştiriler yayımladı. 1980 yılında bayram gömleği adlı bir çocuk hikâyeleri güldestesi hazırladı. ercümend behzad lav’ın bütün eserleri’ni yayıma hazırladı. son olarak ihsan yılmaz ile birlikte celâl sılay’ın toplu şiirleri’ni hüsran filizleri adıyla yayımladı. halen hürriyet gazetesi’nde yazıyor. türk edebiyatının gelişmesine katkılarını sürdürüyor.
eserleri:

yazılı ilişkiler (1983)
günlerde kalan (1983)
sanat günah çıkarıyor (1992)
kitaplar kitabı (1996)
saklı su (1996)
ne kadar mozart o kadar süt (1996)
söyleşiler (1997)
güncelin çağrısı (1997)
mavi bereli (2001)

http://www.edebiyatturk.net/

eserleri:

kınar hanımın denizleri (1959)
bakışsız bir kedi kara (1965)
ortodokslular (1968)
devlet ve tabiat ya da orta ikiden ayrılan çocuklar için şiirler (1973)
yort savul (toplu şiirler, 1977)
zambaklı padişah (1981)
çok eski adıyladır (1982)
çanakkaleli melahat’a iki el mektup ya da özel bir fuhuş tarihi (1991)
sivil şiirler (1993)
bütün yort savullar (1993
bütün şiirleri), son şiirler (1993)

eserleri:

şiir:
ikindi üstü (1947)
dirlik düzenlik (1954)
yerçekimli karanfil (1957)
umutsuzlar parkı (1958)
petrol (1959)
nerde antigone (1961)
tragedyalar (1964)
çağrılmayan yakup (1966)
kirli ağustos (1970)
sonrası kalır (1974)
ben ruhi bey nasılım (1976)
sevda ile sevgi (1977)
şairin seyif defteri (1980)
yeniden (1981)
bezik oynayan kadınlar (1982)
ilkyaz şikayetçileri (1984)
oteller kenti (1985)

düzyazi:
gül dönüyor avucumda (ölümünden sonra 1987)

ödülleri:
1958 yeditepe şiir armağanı yerçekimli karanfil ile
1977 türk dil kurumu şiir ödülü ben ruhi bey nasılım ile
1982 sedat simavi edebiyat ödülü yeniden ile

eserleri

öykü:
kem gözlere anadolu (1994)

roman:
pinhan (1997)
şehrin aynaları (1999)
mahrem (2000)
bit palas (2002)

ödülleri
1998 mevlana büyük ödülü "pinhan" ile
2000 türkiye yazarlar birliği roman ödülü "mahrem" ile

eserleri:

şiir:
eros ve hgades (1973)
bir ortaçağ yalnızlığı (1973)
nil (1975)
ara-kitab (1976)
iblis’e göre incil (1976)
kandil (1981)
meseller kitabı (1981)
sarnıç (1985)
tuğralar (1985)
yazılar ve tuğralar (1987)
koma provaları (1991)
gri divan (1991)
perişey (1992)
darb ve mesel (1995)
opera (1996)
doğu-batı divanı (1997)
sütte ne çok kan (1998)
kanat hareketleri (2000)
papirüs, mürekkep, tüy:seçme şiirler (2002)
ağırlaştırıcı sebepler dîvanı (2003)
abdal düşü: düzyazı şiirler (2003)

düzyazi:
kediler krallara bakabilir
gönderen: enis batur
perec kullanım kılavuzu
bu kalem bukalemun
e/babil yazıları
türkiye’nin üçlemi
acı bilgi

11 mart 1891’de istanbul’da doğdu, 18 ekim 1949’da ankara’da yaşamını yitirdi. hecenin beş şairi’nden biri. selanik, üsküp ve istanbul idadilerinde öğrenim gördü. 1913’te mülkiye mektebi’nden mezun oldu. hariciye nezareti’nde çalışmaya başladı. bükreş ve budapeşte’de görev yaptı. 1921’de türkiye’ye döndükten sonra kurtuluş savaşı’nı destekleyen "müdafaa-i milliye" adlı gizli örgüte katıldı. cumhuriyetten sonra fransızca ve edebiyat öğretmenliği yaptı. uzun yıllar ticaret, iktisat ve çalışma bakanlıklarında çalıştı. 1946 seçimlerinde demokrat parti’den milletvekili adayı oldu, seçilemedi. yaşamının son dönemini zorluklar içinde geçirdi. servet-i fünun etkisi taşıyan ilk şiirleri 1912’de "şehbal" dergisinde yayınlandı. daha sonra ziya gökalp’in etisiyle hece veznini benimsedi ve milli edibiyat akımına katıldı. ulusal duyguları ön plana çıkaran ve yiğitlik temalarını uç noktalara götüren şiiler yazdı. bazı şiirlerinde biçim açısından hece kalıplarını kırma çabası da gösterdi. 1946’dan sonra mistik bir şiire yöneldi. bir mevlevinin ruhuyla bağlantı kurduktan sonra yarattığını öne sürdüğü tasavvufi şiirler yazdı.
eserleri

şiir:
miras (1927)
varidat-ı süleyman (1949)

http://www.edebiyatturk.net/

eserleri:

dost dost ille kavga (1973)
panzerler üstümüze kalkar (1977)
şiirler (ölümünden sonra, 1982)
eğin türküleri (1982, dtcf bitirme tezi)

26 mart 1935’te sivas’ın yıldızeli ilçesinde doğdu. 1953’te tokat lisesi’ni bitirdi. 1969’da ankara üniversitesi hukuk fakültesi’nden mezun oldu. türk dil kurumu yayın kolu’nda görev aldı. türk sinematek derneği ankara şubesi’nde çalıştı. 12 mart 1971 sonrasında 3 kez tutuklandı. yargılama sonucu aklandı. cem yayınevi’nin çocuk kitapları dizisini yönetti. 1980 yılında can yayınları’nı kurdu. şimdi bu yayınevini yönetiyor. edebiyat yaşamına şiirle girdi. rasgele isimli ilk şiiri istanbul’daki kaynak dergisinde 1952’de yayınlandı. seçilmiş hikayeler dergisi, varlık, yenilik, yeditepe, pazar postası, a, değişim, emek, cumhuriyet gibi dergi ve gazetelerde şiirlerinin yanısıra öykü ve eleştirileri de yayınlandı. "a" dergisinin kurucuları arasında yer aldı. eserlerinde toplum yaşamının bireylerin iç dünyasına etkilerini duygusal bir üslupla yansıttı. 1970 sonrasında toplumsal gerçekçi çizgiye yöneldi. 12 mart döneminde hukku dışı uygulamalarla karşılaşan tutukluların yaşamlarından yalın kesitler verdi. baskı karşısında bireylerin yalnızlığını, direncini, umudunu etkin bir duyarlılıkla işledi.

eserleri:

roman:
yaralısın (1974)
deniz gezmiş anlatıyor (1976)
gülünün solduğu akşam (1986)

öykü:
yorgunlar (1960)
kanayan (1973)
havada kar sesi var (yorgunlar’dan dört öykü ile birlikte, 1987)
sular ne güzel (1997)

gezi:
allı turnam (1977)

çocuk kitaplari:
dedem korkut öyküleri (1979)
beyaz yele (1981)
alçaktan kar yağar (1981)

ödülleri:

1975 orhan kemal roman armağanı, yaralısın ile
1998 sait faik hikaye armağanı, sular ne güzel ile

http://www.edebiyatturk.net/

1902’de istanbul’da doğdu. 15 temmuz 1977’de istanbul’da yaşamını yitirdi. şura-yı devlet üyesi urfalı mahmut nedim bey’in oğlu. kadıköy sultanisi’ni, istanbul diş hekimliği okulu’nu ve istanbul üniversitesi hukuk fakültesi’ni bitirdi. avukatlık, gazetecilik, galatasaray lisesi’nde türkçe öğretmenliği yaptı. 1954-1960 arasında urfa milletvekili, 1961-1966 arasında senatör oldu. ilk yazıları muhabir olarak çalıştığı tercüman-ı hakikat gazetisinde yayınlandı. daha sonra çalıştığı ileri, ikdam, cumhuriyet, tasvir, yeni sabah gibi gazetelerdeki polisiye olayları konu alan röportajlarıyla tanındı. küçük öyküler yazdı. ama daha çok çoğu sinemaya uyarlanan, olaya dayalı aşk ve serüven romanlarıyla ün kazandı.
eserleri

roman:
vahşi bir kız sevdim (1926)
çölde bir istanbul kızı (1926)
allahaısmarladık (1936)
ölünceye kadar (1937)
son gece (1938)
kadın severse (1939)
ilk ve son (1940)
kocamı aldatacağım (1940)
sokaktan gelen kadın (1945)
ankara ekspresi (1946)
bir kadın kayboldu (1948)
ömrümün tek gecesi (1949)
erikler çiçek açtı (1952)
son tren (1954)
kadın isterse (1960)

http://www.edebiyatturk.net/

1611’de istanbul’da doğdu. 1682’de, mısır’dan dönerken yolda ya da istanbul’da öldüğü sanılıyor. asıl adı evliya çelebi derviş mehmed zillî. ailesi kütahya’dan gelip saraya yerleşti. babası sarayda kuyumcu olan mehmet zillî. özel öğrenim gördü. bir süre medresede okudu, babasından tezhip, hat ve nakış sanatlarını öğrendi. musiki ile ilgilendi, hafız oldu. enderuna alındı. dayısı melek ahmed paşa aracılığıyla sultan 4’üncü murat’ın hizmetine girdi. gezmeye ilgisi çocukluğunda babasından ve yakınlarından dinlediği öyküler, söylenceler ve masallardan kaynaklanır. seyahatname’nin giriş bölümünde gezi merakını bir rüyaya bağlar. kendi anlatımınına göre, bir gece rüyasında hazreti muhammed’i gördü. "şefaat ya resulallah" diye şefaat isteyecekken, şaşırıp "seyahat ya resulallah" dedi. böylece birçok ülkeyi gezme, tanıma fırsatı bulduğunu yazar. 1635’te, yani 24 yaşındaki iken önce istanbul’u dolaşmaya, gördüklerini, duyduklarını yazmaya başladı. 1640’ta bursa, izmit ve trabzon’u gezdi. 1645’te kırım’a bahadır giray’ın yanına gitti. yakınlık kurduğu kimi devlet büyükleriyle uzak yolculuklara çıktı. 1646’da erzurum beylerbeyi defterdarzade mehmed paşa’nın muhasibi oldu. doğu illerini, azerbaycan’ın, gürcistan’ın kimi bölgelerini gezdi. gümüşhane, tortum yörelerini dolaştı. 1648’te istanbul’a dönerek mustafa paşa ile şam’a gitti, üç yıl bölgeyi gezdi. 1651’den sonra rumeli’yi dolaşmaya başladı, bir süre sofya’da bulundu. 1667-1670 arasında avusturya, arnavutluk, teselya, kandiye, gümülcine, selanik yörelerini gezdi.

50 yıllık seyahat

gezileri 50 yıl sürdü. gezilerinde karşılaştığı toplumların yaşama düzenini ve özelliklerini yansıtan gözlemler yaptı. kültürleri, günlük yaşayışları inceledi ve ünlü seyahatname’sinde yazdı. seyahatname’nin üslubu, divan edebiyatı düz yazılarının tersine son derece sadedir. dili kolayca anlaşılır. konuşma diline yakın, akıcı bir üslup kullandı. anlatımlarında kimi zaman mizah unsurlarına da yer verdi. gözlemlerine, kendi düşünce ve çıkarmalarını da ekledi. anlatımını belli bir zaman dilimiyle sınırlamadı. seyahatname’de geçmişle gelecek, şimdiki zamanla geçmiş iç içedir. yapısı gereği seyahatname bir kültürel derleme niteliğindedir. içinde, gidilen yerlerde dinlenen halk öyküleri, türküler, halk şiirleri, söylenceler, masallar, maniler, halk oyunları unsurları, giyim-kuşamla ilgili özellikler, düğün-cenaze törenleri, yerel oyunlar, inançlar, komşuluk bağlantıları, toplumsal davranışlar, sanat ve zanaat özellikleri de vardır. ayrıca gezilen bölgelerdeki evler, cami, mescid, çeşme, han, saray, konak, hamam, kilise, manastır, kule, kale, sur, yol, havra, köprü gibi çevresel yapıları da inceler. seyahatnamesi, yalnızca 17’nci yüzyıl osmanlı dünyası için değil, kafkasya, arap ülkeleri, balkanlar ve orta avrupa bakımından da önemli bir tarihsel coğrafya-kültür haritası niteliğindedir.

eseri:

seyahatname (10 cilt. ilk sekiz cilt 1898-1928, son iki cilt 1935-1938)

http://www.edebiyatturk.net/

1929’da burdur’un yeşiloca ilçesi akçaköy’de doğdu. az topraklı köylü bir ailenin çocuğu. 1948’de gönen köy enstitüsü’nü bitirdi, 5 yıl köy öğretmenliği yaptı. 1955’te ankara gazi eğitim enstitüsü’nden mezun oldu. sivas, hafik ve şavşat’ta öğretmenlik, ilköğretim müfettişliği yaptı. ilk romanı "yılanların öcü"nün yayınlanmasından sonra bakanlık emrine alındı. 1962’de abd indiana üniversitesi’nde ders araçları konusunda eğitim gördü. yurda dönüşünden sonra türkiye öğretmenler sendikası’nın (tös) kuruluşunda görev aldı ve türkiye öğretmen dernekleri milli federasyonu (tömfed) genel başkanı oldu. ilk öğretmenler boykotu nedeniyle 1969’da açığa alındı. 1971’de istifa etti. 12 mart döneminde 1971’de sıkıyönetimce tutuklandı. askeri mahkeme önünde uzun süre yargılanıp beraat etti. salıverildikten sonra almanya’ya gitti. uzun süre duisburg kentinde yaşadı. 10 ekim 1999’da burada yaşamını yitirdi. yazmaya şiirle başladı. orhan veli çizgisinde ama köy hayatı içerikli şiirler yazdı. 1950’den sonra öykü ve romana yöneldi. ona göre öykü, "yazıldığı dönemin tarihsel, toplumsal renklerini, özelliklerini içermeli az da olsa belge işlevi yüklenmelidir." ilk öykü kitabı "çilli"den başlayarak öykülerinde kesitleri değil geniş açılımları, bir anın olayını değil geniş dönemlerin olaylarını işledi. romanlarında türkiye’deki köylü yaşamını halkçı ve devrimci bir bakış açısıyla ele aldı. köylünün bilinci ve bilinçaltındaki istekleri, tepkileri, çelişkileri yansıttı. 1950-1970 döneminde etkili olan "köy edebiyatı hareketi"nin önde gelen temsilcisi oldu.

eserleri:

roman:
yılanların öcü (1954), irazcanın dirliği (1961), onuncu köy (1961), amerikan sargısı (1967), tırpan (1970), köygöçüren (1973), keklik (1975), kara ahmet destanı (1977), yayla (1977), yüksek fırınlar (1983), koca ren (1986), yarım ekmek (1997).

öykü:
çilli (1955), efendilik savaşı (1959), karın ağrısı (1961), cüce muhammet (1964), anadolu garajı (1970), on binlerce kağnı (1971), can parası (1973), içerdeki oğul (1974), sınırdaki ölü (1975), gece vardiyası (1982), barış çöreği (1982), duirsbug treni (1986), bizim ince kızlar (1992), dikenli tel (1998).

toplum-eğitim yazilari:
efkar tepesi (1960), şamaroğlanları (1976), kerem ile aslı (1974), kale kale (1978).

çocuk kitaplari:
topal arkadaş, yandım ali, sakarca, sarı köpek, dünya güzeli (1985), saka kuşları (1985).

şiir:
bir uzun yol.

ödülleri:
1958 cumhuriyet gazetesi’nin yunus nadi roman armağanı irazca’nın dirliği ve yılanların öcü ile
1970 trt öykü ödülü sınırdaki ölü ile
1970 trt ve 1971 türk dil kurumu roman armağanları tırpan ile
1974 sait faik öykü armağanı can parası ile
1978 orhan kemal roman armağanı kara ahmet destanı ile de
1980 avni dilligil tiyatro ödülü
1984 berlin senatosu çocuk yazını ödülü almanca’ya çevrilen barış çöreği ile
1985 alman endüstri birliği (bdi) yazın ödülü gece vardiyası ile
http://www.edebiyatturk.net/

1894’te istanbul’da doğdu. darülfünun (istanbul üniversitesi) edebiyat fakültesi’ni bitirdi. 20 mart 1971’de istanbul’da yaşamını yitirdi. 1911’de "tecelli" dergisinde ilk şiirleri, servet-i fünun dergisinde ilk denemeleri yayınlandı. 1913’te tanin gazetesinin başyazarı oldu. istanbul mektupları, röportajlar, köşe yazıları yazdı. 1913-1914’te bahriye ve dahiliye kalemlerinde çalıştı. 1’inci dünya savaşı’nda yedeksubay olarak suriye’de bulundu. 4’üncü ordu komutanı cemal paşa’nın özel kaleminde görev yaptı. cemal paşa bahriye nazırı olunca bakanlıkta çalışmaya başladı. heybeliada çarkçı mektebi’nde türkçe öğretmenliği yaptı. 1918’de birkaç arkadaşıyla birlikte akşam gazetesini kurdu. gazetenin kurtuluş savaşı’nı desteklemesi nedeniyle divan-ı harpte yargılanıp tutuklandı. 2’nci inönü savaşı’nın kazanılmasından sonra serbest bırakıldı, anadolu’ya geçti. 1922’den sonra bolu ve ankara milletvekili olarak meclis’e girdi. atatürk’e yakın kişiler arasında yer aldı. cumhuriyet halk partisi’nin yayın organı olan hakimiyet-i milliye gazetesinde, ardından ulus’ta yayınlanan köşe yazılarında, osmanlı devleti’nden cumhuriyet’e geçişin yarattığı sorunlar üzerinde durdu. yapılan reformları ve batılılaşma çalışmalarını savundu. gezi yazılarıyla cumhuriyet döneminin ilk örneklerini verdi. 1950’de demokrat parti iktidarından sonra 1952’de istanbul’da "dünya" gazetesini kurdu. yaşamının sonuna kadar bu gazetede başyazılar ve röportajlar yazdı.
eserleri

fikra:
niçin kurtulmamak (1953)
çile (1955)
inanç (1965)
kurtuluş (1966)
pazar konuşmaları (1966)
bayrak (1970)

ani:
atatürk’ün bana anlattıkları (1955)
çankaya (1961)
atatürk ne idi (1968)

gezi:
faşist roma, kemalist tiran, kaybolmuş makedonya (1930)
denizaşırı (1931)
yeni rusya (1931)
moskova-roma (1932)
bizim akdeniz (1934)
taymis kıyıları (1934)
tuna kıyıları (1938)
hind (1944)
yolcu defteri (1946)
http://www.edebiyatturk.net/

18 mayıs 1989’da istanbul’da doğdu. 8 kasım 1973’te akdeniz’de seyreden samsun gemisinde yaşamını yitirdi. türk şiirinde "hecenin 5 şairi" diye bilinen şairlerden biri. yenilikçi edebiyatımızın geçiş döneminde dili, tekniği ve romantik istanbullu kişiliğiyle de olsa, anadolu gerçeğine açıldı. türkçenin gelişmesine büyük katkı sağladı. milli edebiyat akımına verdiği güçle kendisinden sonra gelen kuşaktaki biçok şairi etkiledi. yahya kemal beyatlı ve ahmet haşim şiirinin yanında üçüncü bir kümenin oluşmasına neden oldu. istanbul darülfünun’u tıp fakültesi’ndeki eğitimini yarım bıraktı. kayseri, istanbul ve ankara’da liselerde ve öğretmen okullarında edebiyat dersleri verdi. 1946-1960 arasında demokrat parti’den istanbul milletvekili seçildi. 27 mayıs 1960’tan sonra bir süre yassıada’da tutuklu kaldı. biraz cenap şahabettin’den, büyük ölçüde de yahya kemal beyatlı’dan etkilenerek ilk şiirlerini aruz vezniyle yazdı. sonra hece veznine döndü. anadolu insanının duygularını işleyerek milli edebiyat akımının yurtçu duyarlılığını zenginleştirdi. erkek bencilliğini yücelten aşk şiirleri de yazdı. anayurt adlı dergiyi 8 sayı çıkardı. "çamdeviren", "deli ozan" gibi takma isimlerle mizah şiirleri yazdı. fıkra, manzum oyun, roman türünde eserleri de var.

eserleri:

şiir:
şarkın sultanları (1919)
gönülden gönüle (1919)
dinle neyden (1919)
çoban çeşmesi (1926)
suda halkalar (1928)
bir ömür böyle geçti (1933)
elimle seçtiklerim (1934)
akarsu (1937)
tatlı sert (mizah şiirleri, 1938)
akıncı türküleri (1938)
heyecan ve sükûn (1959)
zindan duvarları (1967)
han duvarları (seçme şiirler, 1969)

oyun:
canavar (1925)
özyurt (1932)
akın (1932)
kahraman (1933)
yayla kartalı (1945)

roman:
yıldız yağmuru (1936)

http://www.edebiyatturk.net/

1862’de istanbul’da doğdu 1936’da yine istanbul’da yaşamını yitirdi. ilk kadın romancımız, ilk kadın felsefecimiz, edebiyatımızda ilk kez çeviri yapan, kadın haklarından ve kadın-erkek eşitliğinden ilk kez bahseden, hakkında ilk defa monografi yazılan yazar. tanzimat döneminin ünlü devlet adamı ahmed cevdet paşa’nın kızı. babasının konağında özel öğretmenlerden fransızca, tarih, edebiyat ve felsefe dersleri aldı. yazmaya fransızca’dan yaptığı çevirilerle başladı. ilk çevirisi george ohnet’den volente. o dönemde edebiyatla uğraşmak kadınlar için hoş karşılanmadığından çevirisi meram adı ve "bir hanım" imzasıyla yayınlandı. sonraları "meram mütercimi" olarak tanındı. bir çok makalesi "mütercime-i meram" adıyla yayınlandı. nisvân-ı islâm adlı anı kitabı fransızca, ingilizce ve arapça’ya, udî adlı romanı fransızca’ya çevrildi.
fatma aliye hanım’ın felsefeye merakı gençliğinde başladı. olayları dikkatle incelemesi, çeşitli ailelerdeki gözlemleri onu felsefeye götürdü. felsefeye merakı arttıkça daha çok kitap okudu, babası ve arkadaşlarıyla felsefe tartışmalarına girdi. babasıyla birlikte aristotales ve platon ile ibn-i rüşt ve gazali’nin felsefelerini karşılaştırdı. 1904’te ilk felsefe tarihini yazdı. thales’le başlayıp ilk çağ felsefesini anlattığı bu kitabın ikinci bölümünü islâm felsefesine ayırdı.
kahramanları kadın olan öyküler ve romanlar yazdı. en önemli eseri sayılan muhâdarât’ta bir kadının ilk aşkını unutamayacağı tezini çürütmeye çalıştı. romanlarında zaman zaman toplumsal sorunları ele aldı, felsefeye yer verdi. udî adlı romanında müziğin felsefe ile ilişkilerine değindi. bu romanda, babasının etkisiyle müziğe ilgi duyan bir kızın daha sonra hayatını kazanmak amacıyla dersler vermesi anlatılır. fatma aliye hanım, düşünceleri ve yaşam biçimiyle ilk kadın hakları savunucularındandır. döneminin toplumsal koşulları gözönüne alındığında düşünceleri ve savunduğu görüşlerin son derece cesur olduğu ortaya çıkar. kadın-erkek eşitliğine inanan ve savunan fatma aliye hanım, her iki cinsin aynı eğitim olanaklarından yararlanmasını istedi. çok kadınla evliliğe karşı çıktı. boşanmada kadınların da söz hakkı olması gerektiğini savundu.
eserleri:

roman:
hayal ve hakikat (ahmet mithat ile 1891)
muhâdarât (1891)
ref’et (1897)
udi (1899, fransızca’ya çevrildi)
enin (1912)

çeviri:
meram (roman, 1889)

ani-inceleme-mektup:
nisvan-i islam (tefrika, 1891)
levayih-i hayat (1897-1898)
taaddüt-ü zevcata zeyl (1898-1899)
namdaran-ı zenan-ı islamiyan (1899-1901)
ahmet cevdet paşa ve zamanı (1912-1913)

tarih:
kosova zaferi-ankara hezimeti (1912-1913)

felsefe:
teracim-i felasife (1899-1900)

http://www.edebiyatturk.net/

1914’te istanbul’da doğdu. babası subay olduğu için ilk ve orta öğrenimini türkiye’nin değişik yerlerinde tamamladı. kuleli askeri lisesi ve harp okulu’nu bitirdi. orduya katıldı. 15 yıl asker olarak hizmet yaptı, doğu ve orta anadolu, trakya’yı dolaştı. önyüzbaşı rütbesinde iken kendi isteğiyle ordudan ayrıldı. basın yayın ve turizm genel müdürlüğü’nde kısa bir süre görev yaptı. çalışma bakanlığı iş müfettişi olarak istanbul’da çalıştı. 1959’da istanbul aksaray’da "kitap" kitabevini açtı. yayıncılık yaptı, 1960-1964 arasında "türkçe" isimli bir aylık dergi çıkardı. 1970’te yayınevini kapattı, sadece şiirle uğraşmaya başladı. yayınlanan ilk yazısı yeni adana gazetesi’nin 1927’de düzenlediği yarışmada birincilik alan bir öyküydü. ilk şiiri "yavaşlayan ömür" 1933’te istanbul dergisi’nde çıktı. yusuf ziya ortaç, faruk nafiz çamlıbel ve peyami safa’nın da dikkatini çeken şiirleri varlık, kültür haftası, yücel, aile, inkılapçı, gençlik, yeditepe, türk dili, yenilik, vatan, çağrı, türkçe, ataç, türk yurdu, yön, devrim gibi dergilerde yayınlandı. ilk şiirlerinde necip fazıl kısakürek etkisinde kaldı. "havaya çizilen dünya" (1934) şiir kitabındaki şiirlerinde bu etki görülür. kendi şiir çizgisine yönelişi "çocuk ve allah", "daha" (1940) kitaplarıyla başlar. şiiri "sezgi" ve "us" olmak üzere iki dönemde incelenebilir. sezgi dönemi eserleri "havaya çizilen dünya" (1934), "çocuk ve allah" ile "daha"yı (1940) izleyen "çakırın destanı" (1945), "taş devri" (1945) kitaplarını kapsar. "asû" (1955) ile başlayan ikinci dönem günümüze kadarki şiirlerinde etkin olan "usçu" dönemdir. sezgi döneminde kendine has bir şiir dili ve biçemi yaratmaya çalıştı. "us" dönemi ise güçlü bir türkçe tutkusuyla dikkat çeker. dağlarca bu dönemde dilin arılaştırılması çabalarına katıldı, evrensel temalara ağırlık vermeye başladı. 1970 sonrasında yoğunlukla çocuk şiirleri yazdı. hem türkiye’de hem uluslararası düzeyde birçok ödül kazandı, bir çok ülkede şiirleri okundu. kitapları birçok dile çevrildi.
eserleri:

şiir:
havaya çizilen dünya (1935)
çocuk ve allah (1940)
daha (1943)
çakırın destanı (1945)
taş devri (1945)
üç şehitler destanı (1949)
toprak ana (1950)
aç yazı (1951)
istiklal savaşı- samsun’dan ankara’ya (1951)
istiklal savaşı- inönüler (1951)
sivaslı karınca (1951)
istanbul-fetih destanı (1953)
anıtkabir (1953)
asu (1955)
delice böcek (1957)
batı acısı (1958)
mevlana’da olmak (gezi) (1958)
hoo’lar (1960)
özgürlük alanı (1960)
cezayir türküsü (fransızca, ingilizce ve arapça çevirileriyle birlikte, 1961)
aylam (1962)
türk olmak (1963)
yedi memetler (1964)
çanakkale destanı (1965)
dışarıdan gazel (1965)
kazmalama (1965)
yeryağ (1965)
vietnam savaşımız (ingilizcesiyle, 1966)
kubilay destanı (1968)
haydi (1968)
19 mayıs destanı (1969)
vietnam körü (destan-oyun) (1970)
hiroşima (fransızca,ingilizce çevirileriyle, 1970)
malazgirt ululaması (1971)
kınalı kuzu ağıdı (1972)
gazi mustafa kemal atatürk (1973)
horoz (1977)
hollandalı dörtlükler (1977)
çukurova koçaklaması (1979)
nötron bombası (1981)
yunus emre’de olmak (1981)
çıplak (1981)
ilk yapıtla 50 yıl sonrakiler (1985)
uzaklarda giyinmek (1990)
dildeki bilgisayar (1992)

ödülleri

1946 chp şiir yarışması üçüncülüğü
1956 yeditepe şiir armağanı asu kitabıyla
1958 türk dil kurumu şiir ödülü delice böcek kitabıyla
1966 milli talebe federasyonu turhan emeksiz şiir armağanı delice böcek ile
1977 sedat simavi vakfı ödülü’nü peride celal ile bölüştü, horoz şiir kitabıyla
1967 international poetry forum (uluslararası şiir forumu, pittsburg
amerika) tarafından "en iyi türk şairi" seçildi
1974 struga (yugoslavya) şiir festivalleri’nde altın çelenk ödülü

eserleri:

öykü:
kaçkınlar (1959)
bozgun (1962)
av (1968)
bir gemide (1978)
çığlık (1982)
eylülün gölgesinde bir yazdı (1988)

roman:
kimse (1976)
o (1977)

şiir:
ah min-el aşk (1978)

deneme:
ders notları (1978)
yazmak eylemi (1980)
şimdi saat kaç (1986)
binbir gece (1991)

ödülleri:

1979 sait faik hikaye armağanı, bir gemide ile
1979 türk dil kurumu deneme ödülü, ders notları ile
1988 sedat simavi vakfı edebiyat ödülü, eylülün gölgesinde bir yazdi ile
http://www.edebiyatturk.net/

1935 yılında cajarc’ta doğdu. gerçek adı françoise quoirez. ileride yazacağı romanlarının kahramanlarının yaratılışında da etkili olacak olan bir burjuva ailenin kızı. ikinci dünya savaşı sonrasında paris’te yaşamaya başladı. 1954 yılında ilk kitabı, günaydın hüzün yayınlandı. bu kitap yazara eleştirmenler ödülü’nü getirdi. büyük gürültüler kopartan bu kitabı, aralarında brahms’ı sever misiniz?, bir ay içinde, bir yıl içinde’nin de olduğu diğer romanlar izledi. 1960 yılında, ilk tiyatro oyunu isveç’te bir şato yayınlandı. 1958 yılında guy schoeller’le, 1962 yılında robert westhoff’la evlendi. kırk iki kitap yazdı.

29 ekim 1935’te istanbul’da doğdu. sadece ilkokul eğitimi alabildi. kendi kendini yetiştirdi. ilk öyküsü 1956’da seçilmiş hikayeler dergisi’nde yayınlandı. 1964-1972 arasında dost, yeni dergi ve papirüs’te yayınlanan öyküleriyle dikkat çekti. 1975’te çağrılı olarak berlin’e gitti. bir yıl kaldığı berlin’de türk işçilerle röportajlar yaptı. "benim sinemalarım" adlı öyküsü 1989’de sinemaya uyarlandı. ilk romanı "parasız yatılı" ile 1972 sait faik hikaye armağanı’nı kazanınca ünlendi. ilk romanlarında düşmüş kadınlar, kötü yola sürüklenen küçük kızların, çöküş sürecindeki burjuva ailelerin, yeni yaşama koşullarından bunalan, yurt özlemi çeken göçmenlerin, yoksulluk içinde yaşama savaşı veren, tek silahları sevgi olan yalnız kalmış kadınların, çocukların dramlarına sevecen bir bakışla eğildi. ayrıntılarla beslediği canlı anlatımı, karaterleri işleyişindeki derinlikle dikkat çekti. almanya incelemelerinden sonra da göçmen ve gurbetçi işçi sorunları üzerinde durdu. ayrı kültürlerden gelen insanların yaşamlarından kesitler verdi, özellikle gurbetçilerin çocuklarının sorunlarına eğildi.
eserleri

öykü:
parasız yatılı (1971)
kuşatma (1972)
benim sinemalarım (1973)
gecenin öteki yüzü (1982)
gül mevsimidir (1985)

roman:
47’liler (1974)
berlin’in nar çiçeği (1988)

gezi-röportaj:
yeni konuklar (1977)
balkan yolcusu (1994)
ev sahipleri (1981)

oyun:
redife’ye güzelleme (1981)
kış gelmeden (1997)

şiir:
lodoslar kenti (1991)

çocuk kitabi:
die kinder der turkei (1979, türkiyeli çocuklar)

ödülleri

1972 sait faik hikaye armağanı, parasız yatılı ile
1975 türk dil kurumu roman ödülü, 47’liler ile
http://www.edebiyatturk.net/

türkçe’ye çevrilmiş eserleri:

roman:
aşk ve öbür cinler
başkan babamızın sonbaharı
kırmızı pazartesi
kolera günlerinde aşk
labiretindeki general
şili’de gizlice
yüzyıllık yalnızlık
şer saati

öykü:
albaya mektup yazan kimse yok
bir kayıp denizci
hanım ana’nın cenaze töreni
kötü saatte
on iki gezici öykü
yaprak fırtınası
iyi kalpli erendira
sevgiden öte sürekli ölüm

1903 yılında hindistan’da doğdu. 1950’de londra’da yaşamını yitirdi. ingiliz edebiyatının en önemli isimlerinden. asıl ismi eric arthur blair. babası hindistan’da görevli bir ingiliz, annesi fransız asıllı. aristokrat bir ortamda büyüdü. ingiltere’ye döndükten sonra 1922’de eton college’dan mezun oldu. üniversiteye gitmek yerine aile geleneğini sürdürdü, birmanya’ya giderek imparatorluk polis teşkilatı’na girdi. aslında edebiyatla ilgilenmek istiyordu. ingilizlerin birmanyalılara yaptığı baskıları görünce 1928’de polislikten istifa etti ve anılarını 1933’te yayınlanan "burmese days" isimli kitabında topladı. aynı yıl yazdığı "down and out in paris and london" adlı kitabında paris ve londra’da geçen günlerini anlattı. 1930’larda kendisini sosyalist olarak tanımladı. ama gazete muhabiri olarak izlemeye başladığı ispanya iç savaşı’nda cumhuriyetçi milislere katıldı. teğmen rütbesine kadar yükseldi ve bir çatışmada ağır yaralandı. 1937’de komünistlere karşı savaştı. hayatını tehlikeye attığını düşünerek bu ülkeden ayrıldı. bu dönem izlenimlerini, 1938’de yayınlanan "katalonya’ya selam" adlı kitabında aktardı. isyanya deneyiminden sonra tutucu bir görüş benimsedi. bbc’nin hindistan yayınları bölümünün başına getirildi. 1943’te tribune gazetesinde edebiyat sayfasını yönetmeye başladı. 1944’te en önemli eseri olan ve rus devrimiyle stalin’in devrime ihanetini konu alan "siyasal fabl"ı "hayvanlar çiftliği"ni yazdı. eserde, bir çiftlikte yaşayan bir grup hayvan, kendilerini sömüren insanları yönetimden devirip eşitlikçi bir toplum kurar. ama zamanla aralarındaki zeki ve iktidar düşkünü domuzlar, devrimi yolundan saptırıp insanlardan daha baskıcı ve acımasız diktatörlere dönüşür. önce bastıracak yayıncı bulamadığı bu kitap, 1945’te yayınlandığında orwell’e büyük ün ve para kazandırdı. 1949 yılında yayınlanan "1984" adlı romanı da büyük başarı kazandı. bu romanda olaylar, dünyanın sürekli birbiriyle savaşan üç totaliter devletin egemenliğinde olduğu bir gelecekte geçer. orwell, bu eserle dünyayı, herşeyin tümüyle devletlerin kontrolünde olduğu belleksiz ve muhalefetsiz bir toplum tehlikesine karşı uyarır. birçok kişiyi derinden etkileyen bu kitap, "hayvanlar çiftliği" gibi 1984’te sinemaya uyarlandı. bu kitabı yazarken verem tedavisi gören orwell, londra’daki bir hastanede yaşamını yitirdi.